Arnavutköy Yeşilbayır Mahallesi’nde 2 bin 500 metrekare kapalı alana kurulan TURKA Yeni Nesil Araç Muayene Örnek Merkezi’nde 2 ağır vasıta ve 3 binek araç olmak üzere toplam 5 muayene kanalı bulunuyor.
Merkez, yalnızca uygulama noktası olarak değil, aynı zamanda 81 ilde kurulacak yeni muayene istasyonlarının teknoloji, ekipman, operasyon ve hizmet standartlarının belirlenmesinde kullanılacak bir test ve eğitim alanı olarak tasarlandı.
Tanıtım programına Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, TURKA Yönetim Kurulu Başkanı Halis Ezer ve ilgili kurumların temsilcileri katıldı.
“Aracın MR’ını, tomografisini çekeceğiz”
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, yeni sistemle araç muayenesinin yalnızca klasik bir kontrol süreci olmaktan çıkarılacağını belirtti.
Uraloğlu, 15 Ağustos 2027’ye kadar örnek merkezde farklı teknolojilerin gerçek araçlar üzerinde test edileceğini, yazılım ve ekipmanların geliştirileceğini ifade etti. Yeni sistemde yapay zeka destekli görüntü işleme, yüksek çözünürlüklü kameralar, lazer ölçüm teknolojileri, gelişmiş sensörler ve robotik sistemlerden yararlanılacağını belirten Uraloğlu, “Aracın MR’ını, tomografisini çekeceğiz” ifadelerini kullandı.
Yaklaşık 3 milyar dolarlık yatırım
Yeni nesil araç muayene sistemi için yaklaşık 3 milyar dolarlık yatırım programı planlanıyor. Mevcut planlamaya göre Türkiye genelinde 249 sabit ve 103 mobil olmak üzere toplam 352 muayene merkezi kurulacak.
Sistemde yaklaşık 900 muayene hattının bulunması hedefleniyor. Binek ve ticari araçlara yönelik sabit istasyonların yanı sıra motosikletler için özel muayene merkezleri ve traktör gibi tarım araçlarına yönelik mobil hizmetler de sistemde yer alacak.
Yapay zeka kusurları tespit edecek
Yeni sistemin en dikkat çekici unsurlarından biri yapay zeka destekli görüntüleme teknolojileri olacak.
Yüksek çözünürlüklü kameralar ve görüntü işleme sistemleri sayesinde araçların farklı noktaları taranacak. Plaka ve araç tipi tanıma, karoser ve araç altındaki kusurların belirlenmesi, lastik kontrolleri ve araç ölçümleri gibi işlemlerde dijital teknolojilerden yararlanılacak.
Amaç, kusur tespitinde otomasyonu artırmak, teknisyenlerin değerlendirmelerini objektif verilerle desteklemek ve farklı merkezlerde daha standart sonuçlar elde edilmesini sağlamak.
Bazı kontroller araç hareket halindeyken yapılacak
Tanıtılan teknolojiler arasında araç hareket halindeyken gerçekleştirilebilecek kontroller de bulunuyor.
Sistemle lastik yanak bilgilerinin otomatik okunması, lastik ve araç uyumunun kontrol edilmesi ve diş derinliğinin temassız şekilde ölçülmesi planlanıyor. Çatlak, kesik ve balon gibi lastik kusurlarının ise yapay zeka destekli görüntüleme sistemleriyle belirlenmesi hedefleniyor.
Bunun yanında aracın alt kısmının yüksek çözünürlüklü kameralarla taranması, karoser hasarlarının görüntülenmesi ve araç boyutlarının kamera teknolojileriyle ölçülmesi öngörülüyor. Far ve aydınlatma kontrollerinde de robotik sistemlerden yararlanılacak.
Araç sahipleri muayeneyi anlık takip edebilecek
Yeni dönemde araç sahibinin muayene sürecindeki deneyiminin de tamamen dijitalleştirilmesi hedefleniyor.
Randevudan sonuç aşamasına kadar süreçlerin dijital ortamda takip edilmesi, araç sahiplerinin muayenenin hangi aşamada olduğunu anlık olarak görebilmesi ve sonuçlara elektronik ortamdan ulaşabilmesi planlanıyor.
Muayene merkezlerinde dijital yönlendirme ve bilgilendirme ekranları da kullanılacak. Muayene sırasında elde edilen veriler gerçek zamanlı olarak merkezi sisteme aktarılacak.
Bekleme alanlarında ise daha konforlu oturma alanları, bilgilendirme ekranları ve erişilebilirlik çözümlerinin bulunması planlanıyor. Araç sahiplerinin beklerken muayene sürecini ekranlardan takip edebilmesi de hedefleniyor.
Kredi kartıyla ödemede ek ücret olmayacak
Yeni sistemde araç muayene ücretlerinin kredi kartıyla ödenmesi halinde komisyon veya hizmet bedeli alınmayacağı açıklandı.
Böylece araç sahiplerinin kartla yaptığı ödemelerde, muayene ücretinin dışında herhangi bir ilave maliyetle karşılaşmaması amaçlanıyor.
Merkezler aynı zamanda eğitim ve Ar-Ge üssü olacak
İstanbul’daki Örnek Merkez, 2027 yılına kadar yeni teknolojilerin test edilmesinin yanı sıra personel eğitimleri ve Ar-Ge çalışmalarında da kullanılacak.
Türkiye’nin farklı bölgelerinde görev yapacak personelin teorik eğitimin ardından gerçek araçlar üzerinde uygulamalı eğitim alması planlanıyor. Merkezde elde edilen deneyimlerin ise 81 ilde kurulacak istasyonlara aktarılması hedefleniyor.
TURKA’nın uluslararası ortakları arasında ABD merkezli Opus Group, İspanya merkezli Itversia Gestin ve Arjantin merkezli VTV Norte bulunuyor. Yeni sistemde uluslararası deneyimin yanı sıra Türkiye’de geliştirilen mühendislik ve teknoloji çözümlerinden de yararlanılacağı belirtiliyor.
Muayene merkezleri afetlerde de kullanılabilecek
TURKA ayrıca yeni istasyonların yalnızca araç muayenesiyle sınırlı kalmaması için farklı projeler üzerinde çalışıyor.
81 ilde kurulması planlanan 249 sabit merkezin, orman yangınlarıyla mücadelede destek noktası olarak kullanılabilmesi için çalışmalar yürütüldüğü bildirildi. Planlanan model kapsamında eğitimli çalışanların, profesyonel ekipler olay yerine ulaşıncaya kadar uygun ekipmanlarla ilk müdahaleye destek vermesi amaçlanıyor.
Merkezlerin doğal afet ve acil durumlarda kamu kurumlarının koordinasyonuyla farklı amaçlarla kullanılabilmesi de değerlendiriliyor. Bu kapsamda bazı tesislerin ihtiyaç halinde sahra hastanesi olarak hizmet verebilecek şekilde tasarlanması planlanıyor.
Yeni sistem 15 Ağustos 2027’de başlayacak
TURKA’nın hazırladığı yeni nesil araç muayene modelinin 15 Ağustos 2027’den itibaren Türkiye genelinde devreye alınması planlanıyor.
Toplam 352 merkez ve yaklaşık 900 muayene hattından oluşması öngörülen sistemde yapay zeka, robotik uygulamalar, sensörler ve gerçek zamanlı veri altyapısı öne çıkacak. İstanbul’daki Örnek Merkez ise yeni sistemin ülke genelinde uygulanmasından önce teknolojilerin ve operasyon süreçlerinin test edildiği ana merkez olarak kullanılacak.
