Raporda; kapatılan basketbol kulübünün 43 milyon liralık borcunun belediye kasasından ödenmesi, Kamu İhale Kurumu onayı alınmadan doğrudan alım limitinin 108 milyon lira aşılması, binlerce minibüs ve taksi plakasının süresiz kullandırılması ile belediye mülklerinin mevzuata aykırı devredilmesi gibi dikkat çeken tespitler yer aldı.
KAPATILAN BASKETBOL KULÜBÜNÜN BORCU BELEDİYEDEN ÇIKTI
Belediyenin bünyesinde kurulan ve bir dönem Süper Lig’de mücadele ettikten sonra 2020’de faaliyetleri durdurulan Sakarya Büyükşehir Basketbol Spor Kulübü’nün yerli ve yabancı sporculara olan borçları belediyeye kaldı.
Profesyonel basketbol sporcularının ücretlerini ödeyemeyen ve 2020 yılında faaliyetlerine son veren kulüp nedeniyle sporcular ve menajerler belediyeye dava açtı. Mahkemeler 2022 yılında belediye ile kulüp arasında organik bağ bulunduğuna hükmederek transfer ücretlerinin belediye tarafından ödenmesine karar verdi.
Sayıştay raporuna göre belediye, 37 basketbolcu ve menajere mahkeme kararları sonrasında toplam 43 milyon 28 bin 908 TL ödeme yaptı.
Denetçi, büyükşehir belediyelerinin profesyonel spor dallarına ve profesyonel sporculara kaynak aktarmasının mevzuat gereği mümkün olmadığını belirtti. Ayrıca ödenen tutarlar için sorumlulara rücu işlemlerinin başlatılmadığına dikkat çekti.
Belediye ise cevabında davaların istinaf aşamasında olduğunu, kararların kesinleşmesinin ardından yasal süresi içinde rücu işlemlerinin başlatılacağını bildirdi. Bu bulgunun 2024 yılı denetim raporunda da yer aldığı ve henüz yerine getirilmediği belirtildi.
İHALESİZ ALIMLARDA 108 MİLYON TL'LİK SINIR AŞIMI
Rapordaki en dikkat çekici tespitlerden biri, doğrudan temin ve pazarlık usulü kapsamında yapılan mal alımlarında yasal sınırın aşılması oldu.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu uyarınca, belirli parasal limitler kapsamında gerçekleştirilen alımlar için bütçeye ayrılan ödeneğin yüzde 10’u, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadan aşılamıyor.
Sayıştay incelemesinde, Sakarya Büyükşehir Belediyesinin 2025 yılında bu kapsamda 254 milyon 193 bin TL’lik mal alımı gerçekleştirdiği belirlendi. İlgili ödeneğin yüzde 10’luk sınırı 145 milyon 769 bin TL olarak hesaplanırken, sınırın 108 milyon 423 bin TL aşıldığı tespit edildi.
Belediyenin, Kamu İhale Kurulunun uygun görüşünü almadan gerçekleştirdiği bu harcamalar mevzuata aykırı bulundu. Üstelik aynı konu 2024 yılı denetim raporunda da yer aldı ve Sayıştay’ın izleme tablosunda sorunun giderilmediği belirtildi.
ALTI TAŞINMAZ İHALESİZ
Sayıştay raporunda belediyenin taşınmaz yönetimine ilişkin tespitler de geniş yer tuttu.
Denetimde, kanunda ihalesiz devrine izin verilen taşınmaz türleri arasında bulunmayan 6 taşınmazın bir belediye şirketine 10 yıllığına devredildiği belirlendi. Söz konusu devir karşılığında şirketin elde edeceği kârın yüzde 10’unun belediyeye ödenmesi kararlaştırıldı.
Depolama alanı, sera alanı, çilek ekim alanı ve kenevir ekim alanı niteliğindeki taşınmazların, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında ihale edilerek kiraya verilmesi gerektiği ifade edildi.
Raporda ayrıca belediyeye ait 5 taşınmazın çeşitli derneklere süresiz veya farklı sürelerle bedelsiz tahsis edildiği kaydedildi. Sayıştay, bu tahsislerin mevzuata uygun olmadığını belirterek kaldırılması gerektiğini bildirdi.
Bir başka bulguda ise belediyenin 38 taşınmazı ihale yoluyla kiralamak yerine ecrimisil karşılığında kullandırdığı tespit edildi. Sayıştay, ecrimisilin bir kiralama yöntemi olmadığını, hukuka aykırı işgal nedeniyle alınan tazminat niteliği taşıdığını vurguladı.
Öte yandan 38 taksi durağı için ihale yapılmadığı ve geçmişe yönelik ecrimisil alınmadığı da rapora girdi. Belediyeye ait 28 taşınmazın ise mahalli idareler ve kamu kurumlarına süresiz tahsis edildiği, oysa mevzuatta tahsis süresinin 25 yılı geçemeyeceği belirtildi.
5 BİN 685 PLAKA SÜRESİZ KULLANDIRILDI
Raporda toplu taşıma plakalarının kullanım sürelerine ilişkin de önemli bir tespit yer aldı.
Sakarya'nın büyükşehir statüsüne geçmesinden önce İl Trafik Komisyonu ve encümen kararlarıyla tanımlanan 948 taksi, 633 minibüs, 988 otobüs ve 3 bin 116 servis plakası olmak üzere toplam 5 bin 685 plakanın üçüncü kişiler tarafından süresiz kullanılmasına imkân sağlandığı belirtildi.
Sayıştay, toplu taşıma hakkının üçüncü kişilere devredilmesi halinde yetkilendirme süresinin belirlenmesi ve işlemin rekabete uygun ihale yoluyla gerçekleştirilmesi gerektiğini kaydetti.
Raporda, mevcut hak sahiplerinin yeni düzenlemeye uyum sağlayabilmesi için bilgilendirme ve makul bir geçiş süreci oluşturulması gerektiği de vurgulandı.
751 İŞÇİ FAZLA MESAİ SINIRINI AŞTI
Personel işlemlerine ilişkin bulgular da raporda yer aldı.
İş Kanunu'nda yıllık 270 saat olarak belirlenen fazla çalışma sınırının 751 işçi için aşıldığı tespit edildi. Söz konusu işçilerin yıllık fazla çalışma sürelerinin 271 saat ile 1.023 saat arasında değiştiği belirtildi.
Ayrıca belediye şirketinden hizmet alımı yoluyla temin edilen 224 personelin zabıta ve itfaiye personeli olarak çalıştırıldığı kaydedildi.
İşçilerin yıllık izinlerinde de ciddi birikmeler tespit edildi. 82 kadrolu işçiden 71'inin 40 günün üzerinde kullanılmamış izni bulunduğu, 25 işçinin birikmiş izin süresinin 300 günü aştığı belirtildi. 2025 yılında emekli olan 46 işçiye kullanılmayan izinleri karşılığında toplam 14 milyon 395 bin TL ödeme yapıldığı rapora yansıdı.
